E hia te nui ka taea e au te tono taurewa?
He matapae kua whakatakotoria pērā i te aromatawai a te pēke i a koe: ō moni whiwhi, ō utu me ō nama i te reiti whakamātau a te pēke, ngā tepe nama ki te moni whiwhi me te moni tāpui a Te Pūtea Matua, me te tepe e pupuri ana i a koe.
Te whakautu poto
Ko tētahi whānau e whiwhi ana i te $ 130,000 ia tau i mua i te tāke ($ 8,300 ia marama ka riro mai), me ngā utu noho o te $ 3,200 ia marama, he taurewa waka $ 15,000 ($ 400 ia marama), te $ 10,000 o ngā tepe kāri me tētahi moni tāpui $ 200,000, ka tūmanako pea ka tukuna e ngā pēke tata ki te $ 710,745. Ko ngā tepe e toru ko te $ 710,745 mō te kaha utu (i te reiti whakamātau toharite 6.94%), ko te $ 755,000 mō te DTI me te $ 800,000 mō te moni tāpui, nō reira ko te tepe kaha utu e here ana. E tohu ana tērā ki tētahi utu tata ki te $ 899,372 ki te $ 917,273, me tētahi utu whakahoki o te $ 3,841.54 ia marama i te reiti 1 tau toharite o te 5.06%. Mā ngā pēke e whakatau; he matapae noa tēnei.
| Te moni whiwhi a te whānau ia tau, i mua i te tāke | $ 130,000 |
| Te utu ka riro mai ia marama | $ 8,300 |
| Ngā utu noho ia marama (tō tatauranga) | -$ 3,200 |
| Ētahi atu utu whakahoki nama ia marama | -$ 400 |
| Te toenga mō te taurewa whare, ia marama | $ 4,700 |
| Reiti whakamātau (Te toharite o ngā pēke e rima, mō ngā tau 30) | 6.94% |
| Tepe kaha utu | $ 710,745 |
| Tepe DTI (6 x $ 130,000, ka tangohia te $ 25,000 o ngā nama me ngā tepe) | $ 755,000 |
| Tepe moni tāpui (LVR) (He moni tāpui $ 200,000, 20% o te utu, tuku taurewa paerewa) | $ 800,000 |
| Te iti rawa o ngā tepe e toru: Tepe kaha utu | $ 710,745 |
| Te utu e tohua ana e tēnei (te taurewa me te moni tāpui, mai i te reiti whakamātau uaua rawa ki te reiti māmā rawa) | $ 899,372 ki te $ 917,273 |
| Te utu whakahoki i te reiti 1 tau toharite, 5.06% | $ 3,841.54 ia marama |
| Te utu whakahoki i te reiti whakamātau, 6.94% | $ 4,700.00 ia marama |
Ko te Tepe kaha utu e here ana. I muri i ngā utu noho o te $ 3,200 me ētahi atu utu whakahoki o te $ 400, ka toe te $ 4,700 ia marama. I te reiti whakamātau 6.94% mō ngā tau 30, ka utu whakahoki tērā i te $ 710,745. Mā te nui ake o te moni whiwhi, te iti iho o ngā utu, te iti iho rānei o ngā nama e piki ai.
Ō tepe e toru
Ko te pae parakihe te tepe e here ana; ko te rārangi kōtiti te tohu o te matapae. Ko te pouaka kōtiti, kāore taua tepe e pā ana.
I te reiti whakamātau a ia pēke
| Pēke | Reiti whakamātau | Tepe kaha utu | Matapae | Utu |
|---|---|---|---|---|
| ANZ | 6.85% | $ 717,273 | $ 717,273 | $ 917,273 |
| ASB | 6.85% | $ 717,273 | $ 717,273 | $ 917,273 |
| BNZ | 7.10% | $ 699,372 | $ 699,372 | $ 899,372 |
| Kiwibank | 6.95% | $ 710,026 | $ 710,026 | $ 910,026 |
| Westpac | 6.95% | $ 710,026 | $ 710,026 | $ 910,026 |
He matapae, ehara i te whakaaetanga. Ka whakamahi ngā pēke i ā rātou ake paerewa utu noho, kāore e whakaputaina ana, nō reira ko tā mātou papa he whakapae nā mātou anake. I whakaūngia ngā reiti whakamātau i Hōngongoi 2026. Tērā pea ka iti iho tā tētahi pēke e tuku ai, ka nui ake rānei i roto i ōna tepe tere.
Te aromatawai a ngā pēke i a koe
E toru ngā tepe, ā, ko te mea iti rawa ka toa.
Kaha utu (serviceability)
Ka tango te pēke i tō utu ka riro mai, ka tāpiri i tētahi wāhanga o te rēti, ā, ka tango i ō utu noho me ētahi atu utu whakahoki nama. Kātahi ka pātai he aha te taurewa ka taea e te moni e toe ana te utu whakahoki i tana reiti whakamātau, kaua i te reiti o tēnei rā, ko te tikanga mō ngā tau 30.
Nama ki te moni whiwhi (DTI)
Mai i te 1 o Hōngongoi 2024 kua herea e Te Pūtea Matua te nuinga o ngā taurewa ki te nama katoa o te 6 whakarea o te moni whiwhi i mua i te tāke mō ngā kainoho rangatira, ā, ki te 7 mō ngā kaihaumi. Ka āhei ngā pēke ki te tuku i runga ake mō te 20% o ā rātou taurewa hou o ia momo.
Moni tāpui (LVR)
Mai i te 1 o Hakihea 2025 me whai te nuinga o ngā taurewa kainoho rangatira i te moni tāpui 20%, ā, te nuinga o ngā taurewa kaihaumi i te 30%. Ka āhei ngā pēke ki te tuku me te iti iho mō te 25% o ngā taurewa kainoho rangatira hou me te 10% o ngā taurewa kaihaumi. Me whai ngā First Home Loan i te 5%.
Kiwibank, DTI guide · interest.co.nz, 14 Aug 2026 · Reserve Bank, 14 Oct 2025 (Scoop)
Ngā reiti whakamātau a ngā pēke
Mā ia pēke e whakarite tana ake reiti whakamātau. I whakaūngia ēnei i te 13 Hūrae 2026; tērā pea kua panoni ngā pēke mai i taua wā.
| Pēke | Reiti whakamātau |
|---|---|
| ANZ | 6.85% |
| ASB | 6.85% |
| BNZ | 7.10% |
| Kiwibank | 6.95% |
| Westpac | 6.95% |
| Te toharite o ngā pēke e rima | 6.94% |
Ētahi atu tātaitai
Ētahi atu pātai tono taurewa
Tātaitai moni tāpui
Moni tāpui i te 5%, 10%, 20% me te 30%, me te KiwiSaver.
Huakina →Nama ki te moni whiwhi
Tō ōwehenga DTI me te taurewa nui rawa i raro i te tepe.
Huakina →Kaihoko whare tuatahi
Moni tāpui, KiwiSaver me te First Home Loan i te mahere kotahi.
Huakina →Utu hoko
Rōia, LIM, tirotiro whare, wāriutanga me ngā utu tāpiri.
Huakina →Taurewa kaihaumi
Ka tatauria te rēti i te 75%, he moni tāpui 30% me te DTI o te 7.
Huakina →Reiti whakamātau
Te reiti whakamātau a ia pēke, whai rā, me tōna tikanga.
Huakina →Ngā pātai a te tangata
E hia te nui ka taea e au te tono taurewa i runga i te $ 130,000?
I tā mātou tauira, ko tētahi whānau e whiwhi ana i te $ 130,000, me te $ 3,200 o ngā utu noho, he taurewa waka iti me tētahi moni tāpui $ 200,000, ka tūmanako pea ki te $ 710,745 i te reiti whakamātau toharite. Ka tino panoni tēnei i ō ake utu me ō nama: whakamātauria te tātaitai.
He aha i iti iho ai te nui ka taea e au te tono i tā ngā utu whakahoki e tohu ana?
Ka arowhai ngā pēke mēnā ka taea e koe te taurewa i tētahi reiti whakamātau, tata ki te 6.85% ki te 7.10% i Hōngongoi 2026, he teitei ake i te nuinga o ngā reiti e pānuitia ana. Ka whakamahi hoki rātou i ngā tepe DTI me te moni tāpui a Te Pūtea Matua.
Ka tatauria taku tepe kāri nama?
Āe. Ka tatau ngā pēke i te tepe katoa o ia kāri nama me ia pūtea nama hei nama mō te ōwehenga nama ki te moni whiwhi, ahakoa he kore te toenga. Mā tētahi tepe iti iho e piki ai te nui ka taea e koe te tono.
Ka taea e au te tono taurewa me te moni tāpui 5%?
Āe, mā tētahi Kāinga Ora First Home Loan mēnā e tika ana koe (ngā tepe moni whiwhi o te $95,000 mō te kaihoko kotahi, o te $150,000 rānei mō te tokorua, neke atu rānei, mō te kaihoko kotahi he tamariki e whakawhirinaki ana rānei), i roto rānei i te tukunga moni tāpui iti a tētahi pēke.